Correct option is D
विनियोगविधेः प्रमाणानि शास्त्रानुसारं निम्नलिखित क्रमाणि मान्यन्ते -
·
श्रुतिः (C): मुख्य प्रमाणं यत्र शब्दानुसारं अर्थविचारः क्रियते।
·
लिङ्गम् (A): वाक्ये लिङ्गद्वारा अर्थनिर्णयः।
·
वाक्यम् (B): वाक्यसन्दर्भाद् अर्थबोधः।
·
प्रकरणम् (D): प्रसङ्ग अथवा सन्दर्भः।
·
स्थानम् (E): स्थानविशेषे अर्थनिर्णयः।
विनियोगविधेः प्रमाणानि निर्णयार्थं एषः क्रमः व्यवस्थितः।
Information Booster विनियोगविधिः संस्कृतशास्त्रे महत्वपूर्णः विषयः अस्ति। विशेषतः मीमांसाशास्त्रे कस्य चिन्तनं विनियोगे प्रमाणरूपेण उपयुक्तं भवति। "श्रुति", "लिङ्ग", "वाक्य", "प्रकरण", "स्थान" च प्रमाणानि इत्येते व्यवस्थितरीत्या कस्यापि वाक्यस्य अथवा प्रयोगस्य अर्थनिर्णयाय प्रयुज्यन्ते।
1.
श्रुति: वेदवाक्यानि प्रत्यक्ष प्रमाणम्।
2.
लिङ्गम्: शब्दव्युत्पत्त्या अथवा धात्वर्थे लिङ्ग-विश्लेषणम्।
3.
वाक्यम्: वाक्यस्य सन्दर्भः वाक्यार्थनिर्णयाय मुख्यं भवति।
4.
प्रकरणम्: सन्दर्भानुसारं प्रयोजनविचारः।
5.
स्थानम्: स्थानविशेषे अर्थनिर्धारणम्।
Additional Knowledge 1.
विनियोगविधिः सामान्यतः वेदवाक्यानां अथवा मन्त्राणां प्रयोगे प्रयोक्तृशास्त्रं अस्ति।
2.
प्रत्येक प्रमाणं विशिष्ट सन्दर्भे अर्थनिर्णयाय साहाय्यं करोति।
3.
मीमांसाशास्त्रं (पूर्वमीमांसा) संस्कृतवाङ्मये कर्तव्यनिर्णयार्थं प्रमाणं विवेचयति।
सम्यक् विकल्पः (C), (A), (B), (D), (E) अस्य क्रमस्य सिद्धान्तानुसारं सुस्पष्टः अस्ति।